Ondernemen & Strategie

Je omzet groeide dit jaar, je winst waarschijnlijk niet

· 5 min leestijd

Je omzet is dit jaar waarschijnlijk gestegen. Je winst met iets minder zekerheid. Dat is niet alleen een gevoel dat veel ondernemers herkennen, het staat ook zo in de cijfers. Brancheorganisatie SRA analyseerde de jaarrekeningen van 7.061 mkb-bedrijven en de uitkomst is confronterend: de omzet groeide, de winst bleef er flink bij achter.

De omzet steeg, de winst bleef steken

Uit het SRA-onderzoek Branches in Zicht 2026 blijkt dat de gemiddelde omzetgroei in het mkb in 2025 uitkwam op 6,4%. Een flink deel daarvan komt simpelweg door inflatie en hogere verkoopprijzen, niet door meer verkochte producten of uren. De winstgroei bleef steken op 3,4%, ongeveer de helft van de omzetgroei. Bij de helft van de onderzochte bedrijven daalde de winst zelfs, en bij bijna een kwart van die bedrijven met 50% of meer. SRA-bestuurslid Pieter van der Kwaak noemt het "een magere winstgroei ten opzichte van de omzet".

De verklaring ligt grotendeels bij de kostenkant. Personeelskosten stegen in 2025 gemiddeld 8,5%, inkoopkosten 6,1%. Je omzet groeit dus wel, maar vrijwel alles wat erbij komt, gaat er aan kosten weer af voordat het winst wordt.

Waarom je verwachtingen van begin dit jaar niet uitkwamen

Dat is extra wrang omdat de stemming eind vorig jaar nog een stuk optimistischer was. Financieel-dienstverlener Nextens peilde eind 2025 onder 825 ondernemers en financieel verantwoordelijken wat ze voor 2026 verwachtten: 41% rekende op omzetgroei, 37% op winstverbetering. In de zakelijke dienstverlening lag die verwachting zelfs op 52% omzetgroei, in transport en logistiek op 51%.

Diezelfde peiling laat ook zien waarmee ondernemers dachten die groei te realiseren: 67% verwachtte meer AI-gebruik in het bedrijf, 62% meer digitalisering. Het idee was dus niet alleen "meer verkopen", maar vooral "efficiënter werken om de marge overeind te houden". Of dat ook echt gebeurt, is een ander verhaal: uit eerder onderzoek bleek dat 84% van het mkb wil investeren in AI, maar slechts 6% dat ook echt doet. Tussen plan en uitvoering gaapt een flink gat, en precies daar verdwijnt je marge.

Uit de Nextens-peiling komt ook naar voren dat sectoren flink uiteenlopen. Terwijl zakelijke dienstverlening, transport en ICT boven de 45% omzetgroei verwachtten, waren organisaties in zorg, cultuur en onderwijs een stuk terughoudender. Dat verschil is relevant als je je eigen verwachtingen bijstelt: een gemiddeld cijfer over heel het mkb zegt weinig over wat er in jouw branche speelt. Vergelijk je eigen cijfers dus altijd met bedrijven in je eigen sector, niet met het landelijke gemiddelde.

Omzet voelt goed, marge is waar je op moet letten

Het is verleidelijk om je bedrijf af te meten aan omzet. Een hogere omzet voelt als groei, staat mooi in je jaarplan en is makkelijk te vieren. Maar omzet zegt niets over wat je overhoudt. Een bedrijf dat 10% meer omzet draait en daarbij 10% meer personeel en voorraad nodig heeft, staat er slechter voor dan een bedrijf dat stilstaat in omzet maar zijn marge met een paar procentpunt verbetert.

Dat klinkt logisch, maar in de praktijk kijken veel ondernemers vooral naar de omzetlijn omdat die het eerst binnenkomt. De winstmarge zie je pas aan het einde van het jaar, als het kwartaal al voorbij is en je weinig meer kunt bijsturen. Daarom is november het moment om die marge nu al scherp te hebben, niet pas bij de jaarafsluiting in januari.

Een praktische manier om dit te checken: pak je laatste drie maandcijfers en zet omzet en bruto marge naast elkaar in een simpel overzicht. Stijgt je omzet sneller dan je marge, dan loop je tegen hetzelfde patroon aan als het gemiddelde mkb-bedrijf uit het SRA-onderzoek. Daalt je marge zelfs in absolute euro's terwijl je omzet stijgt, dan is dat een duidelijk signaal om nu in te grijpen, niet pas bij de jaarafsluiting.

Drie plekken waar je nu nog kunt bijsturen

Je kunt niet voorkomen dat personeelskosten en inkoopprijzen stijgen, maar je bepaalt wel hoeveel daarvan uiteindelijk van je marge afgaat.

  • Herzie je prijzen op basis van je eigen kostenstijging, niet op basis van wat vorig jaar gebruikelijk was. Als je inkoopkosten 6,1% stegen en je prijzen niet meebewogen, betaal je die stijging zelf. Reken per product of dienst uit wat de kostenstijging écht is geweest en verwerk dat in je prijslijst voor 2027.
  • Automatiseer het werk dat tijd kost, niet het werk dat waarde toevoegt. Personeelskosten zijn de grootste kostenpost die bleef stijgen. Automatisering levert ondernemers structureel uren per week op, en die uren kun je inzetten op werk dat wél aan de omzet bijdraagt in plaats van op herhaald handwerk.
  • Verleg je focus van nieuwe klanten naar bestaande klanten. Nieuwe klanten werven kost geld voordat ze iets opleveren. Je verdient doorgaans meer aan bestaande klanten dan aan nieuwe, en die omzet komt met een stuk minder kosten binnen, wat rechtstreeks je marge ten goede komt.

Dit is het moment om je marge te checken, niet pas in januari

De cijfers van SRA gaan over 2025, maar de patronen die erin zitten, personeelskosten die harder stijgen dan je omzet, inkoopprijzen die je marge uitknijpen, spelen nu nog steeds. Wacht niet tot de jaarrekening van 2026 binnenkomt om te ontdekken of jouw bedrijf in dezelfde categorie valt als de helft van het mkb met een dalende winst. Zet deze maand een half uur in je agenda om je marge per product of dienst na te rekenen. Dat half uur bepaalt of 2027 voor jou een jaar van groei wordt, of een jaar waarin je omzet stijgt terwijl je bankrekening dat niet merkt.

T
Geschreven door Tobias Engel Finance schrijver

Tobias levert de financiële inzichten die ondernemers nodig hebben maar liever vermijden. Zijn artikelen over cashflow en budgettering zijn helder genoeg voor ondernemers die nooit van een balans hebben gehoord en gedetailleerd genoeg voor wie er wel mee werkt. Hij studeerde bedrijfseconomie in Rotterdam en werkte als financieel adviseur voordat hij ontdekte dat schrijven hem beter lag dan spreadsheets doorlopen met nerveuze ondernemers. Zijn stijl is nuchter en licht ironisch, want hij vindt dat financiën niet saai hoeven te zijn zolang je de juiste voorbeelden kiest. Tobias zijn persoonlijke regel: als zijn moeder het niet begrijpt, moet hij het herschrijven.